Basisprincipes ·

Sustainable Supplier Enablement: leveranciers in staat stellen in plaats van alleen bevragen

Grote klanten hebben klimaatgegevens uit de toeleveringsketen nodig, terwijl mkb-leveranciers dezelfde vragen in steeds nieuwe formaten beantwoorden. Sustainable Supplier Enablement zet precies daar tussenin aan. Wat de term inhoudt, wat onderbouwd is en waar de aanpak tegen grenzen aanloopt.

Bij de meeste industriële bedrijven ontstaat het grootste deel van de emissies niet in de eigen bedrijfsvoering, maar in de toeleveringsketen. Volgens CDP en BCG zijn de emissies in de upstream-toeleveringsketen gemiddeld 26 keer zo hoog als de emissies uit de eigen bedrijfsvoering (gegevens 2023, 2.229 bedrijven). Wie Scope-3-doelen stelt of daarover moet rapporteren, heeft daarom gegevens van leveranciers nodig, en veel van hen zijn mkb-bedrijven.

Tot nu toe verloopt dit vooral via vragenlijsten en ratings. Sinds enige tijd duikt er een nieuwe term op: Sustainable Supplier Enablement. Daarmee wordt bedoeld dat leveranciers niet alleen worden bevraagd, maar ook in staat worden gesteld om zelf betrouwbare gegevens aan te leveren en vervolgens actie te ondernemen. Dit artikel plaatst de term in context, bakent hem af en laat zien wat wet- en regelgeving, standaarden en studies erover zeggen.

Wat de term betekent

In de primaire bronnen komt de uitdrukking niet voor. De SBTi spreekt in haar Supplier Engagement Guidance (v1.1, 07/2025) van «supplier engagement», evenals het GHG Protocol en CDP Supply Chain. In de inkoop heeft «Supplier Enablement» al jaren een andere betekenis: het verwijst naar de aansluiting van leveranciers op bestel- en factuurplatformen, bijvoorbeeld bij Coupa (27.04.2023) en in de SAP Ariba Glossary.

De duurzaamheidsbetekenis wordt vooral gebruikt door aanbieders en adviesbureaus. IntegrityNext (09.12.2025) noemt «Supplier Enablement» een trend voor 2026: weg van top-down-voorschriften, richting het opbouwen van vaardigheden. Oliver Wyman (24.02.2025) beschrijft de stap «enable» als concrete ondersteuning die verder gaat dan monitoring en beloning, bijvoorbeeld toegang tot financiering, subsidies, coalities en ESG-kennis. Ook ZEROvia gebruikt de term, als categorie voor het eigen platform. Wij hebben hem niet uitgevonden; sinds wanneer de exacte uitdrukking wordt gebruikt, is niet aangetoond.

Vier benaderingen die vaak door elkaar worden gehaald

Vier benaderingen worden in de praktijk vaak onder vergelijkbare namen gebruikt. Het duidelijkst zijn ze te onderscheiden aan de hand van hun centrale vraag.

  1. 01 · Proces koppelen

    Supplier Enablement in de inkoop

    Kan de leverancier elektronisch worden besteld en afgerekend?

    Typische middelenLeveranciersportaal, cXML, e-factuur, catalogi

  2. 02 · Beoordelen

    Assessment en rating

    Hoe goed is de leverancier?

    Typische middelenVragenlijst, scorecard, corrigerende maatregelen

  3. 03 · Openbaar maken

    Supplier Engagement

    Maakt de leverancier gegevens openbaar en stelt hij doelen?

    Typische middelenCDP Supply Chain-vragenlijst, SBTi Supplier Engagement Target

  4. 04 · Mogelijk maken

    Sustainable Supplier Enablement

    Kan de leverancier betrouwbare gegevens zelf genereren, meermaals delen en daarop handelen?

    Typische middelenKennis en training, tools, gemeenschappelijke datastandaarden (VS, PACT), prikkels en financiering

Eigen weergave. Bronnen: Coupa, EcoVadis, CDP Procurement Guide V4.1, SBTi, IntegrityNext.

De grenzen vervagen. EcoVadis omschrijft zijn Carbon Action Manager als «beoordeling en mogelijk maken», volgens de aanbieder met gratis tools voor leveranciers (EcoVadis, Carbon). Ook CDP beoordeelt antwoorden en ondersteunt leveranciers tegelijkertijd bij het invullen (CDP, Procurement Guide V4.1).

Onze inschatting: het verschil zit minder in de tool dan in het resultaat. Na een rating heeft de koper een beoordeling. Na succesvolle enablement heeft de leverancier zijn gegevens zelf onder controle en kan hij ze gebruiken voor meerdere klanten, banken en aanbestedingen. Hoe ZEROvia zich onderscheidt van Excel, ratingplatforms en enterprise-tools, laat onze vergelijking zien.

Het probleem in cijfers

De cijfers komen uit verschillende onderzoeken. Daarom vermelden wij telkens het jaar, de steekproef en de methode.

26×

zo hoog als de operationele emissies zijn de upstream-emissies in de toeleveringsketen.

Gegevens 2023, n=2.229 bedrijven, zelfassessment. CDP/BCG, 06/2024
25 %

van de bedrijven gebruikt voor ingekochte goederen (categorie 3.1) leveranciersspecifieke methoden.

Gegevens 2023. CDP/BCG, Scope 3 Upstream
40 / 80 h

interne inspanning in de mediaan: micro- en kleine bedrijven, respectievelijk middelgrote bedrijven.

Online-enquête 2025, n=481 Europese mkb-bedrijven. CFS Working Paper 735
48 %

van het Duitse mkb kan minstens één duurzaamheidskengetal aanleveren, 30 % het stroomverbruik.

KfW-Mittelstandspanel 2024, n=9.556. KfW, 12.12.2024
38 %

van de ondervraagde Zwitserse mkb-bedrijven heeft een CO₂-balans; 60 % noemt gebrek aan financiële middelen als grootste belemmering.

2025–26, n=680, zwaartepunt in Franstalig Zwitserland, niet representatief. CleantechAlps, 03/2026
67 %

van de ondervraagde datagebruikers gebruikt de VSME al als leidraad voor verzoeken aan mkb-bedrijven.

Online-enquête 10–11/2025, n=282. EFRAG, 12/2025

Die inspanning kost geld. Het CFS becijfert de jaarlijkse kosten op EUR 4.371 tot 10.304 voor micro-, EUR 5.924 tot 15.405 voor kleine en EUR 9.417 tot 40.633 voor middelgrote bedrijven, berekend met EUR 33,5 per uur. 28 % van de respondenten verzamelt gegevens omdat klanten erom vragen (CFS Working Paper 735). In de studie 2026 van ZEROvia en de FH Graubünden noemt 57 % van de respondenten ontbrekende transparantie in de toeleveringsketen als grootste ESG-drempel (n=74, niet representatief, uitgever is ZEROvia).

Wat wet- en regelgeving en standaarden voorschrijven

Enablement is tot nu toe nergens verplicht; alleen het Zwitserse voorontwerp van de NUFG voorziet in een ondersteuningsplicht. Meerdere regels bepalen echter het kader waarbinnen inkopers gegevens van leveranciers mogen opvragen.

EU: Omnibus I en Value-Chain-Cap

Richtlijn (EU) 2026/470 (Omnibus I) is op 26.02.2026 in het Publicatieblad gepubliceerd en sinds 18.03.2026 van kracht. De CSRD geldt voortaan alleen nog voor ondernemingen met meer dan 1.000 werknemers en meer dan EUR 450 mln. netto-omzet; de lidstaten zetten dit uiterlijk 19.03.2027 om (EUR-Lex, RL (EU) 2026/470). In Duitsland is de wetgevingsprocedure nog niet afgerond (Haufe Akademie, 14.10.2026).

Voor leveranciers is de Value-Chain-Cap van centraal belang. Vanaf boekjaar 2027 mag een onderneming die onder de CSRD valt, van ondernemingen in haar waardeketen met hoogstens 1.000 werknemers voor het rapport nog uitsluitend vragen wat de vrijwillige standaard (VS) afdekt. Verdere vragen mag zij stellen, maar zij moet deze als zodanig aanduiden en wijzen op het recht om ze af te wijzen. Voor andere doeleinden dan het CSRD-rapport geldt de Cap niet (Europese Commissie, 06.05.2026). De VS is Gedelegeerde Verordening (EU) 2026/1560: gepubliceerd in het Publicatieblad op 21.09.2026, van kracht sinds 24.09.2026, van toepassing voor boekjaren vanaf 01.01.2027. Bij broeikasgassen vallen alleen Scope 1 en Scope 2 (locatiegebaseerd) onder de Cap (EUR-Lex, Ged. Vo (EU) 2026/1560).

Mag voor het CSRD-rapport worden gevraagd

Leveranciers met hoogstens 1.000 werknemers, vanaf boekjaar 2027

  • VS-gegevens die als noodzakelijk zijn gemarkeerd (bijlage II bij Ged. Vo 2026/1560)
  • Broeikasgassen: Scope 1 en Scope 2 locatiegebaseerd (B3)

Valt buiten de Cap

Alleen vrijwillig of op grond van andere rechtsgronden en contracten

  • Verdere vragen voor het CSRD-rapport: alleen als aangeduide, vrijwillige vraag met recht van weigering
  • Scope 3 en Product-CO₂ (PCF)
  • Verzoeken op grond van ander recht, zoals CBAM, de Batterijenverordening of zorgvuldigheidsplichten
  • Verzoeken voor andere doeleinden, zoals leveranciersselectie, SBTi-doelen van de klant, CDP of bankkredieten

Of de bescherming uitdrukkelijk ook geldt voor leveranciers die buiten de EU zijn gevestigd, bijvoorbeeld in Zwitserland, wordt in de toelichting niet bevestigd. De tekst kent echter geen beperking naar vestigingsplaats. Uitdrukkelijke bevestiging: niet aangetoond.

Eigen, vereenvoudigde weergave volgens Ged. Vo (EU) 2026/1560 en de toelichting van de Commissie van 06.05.2026. Ondernemingen met hoogstens 10 werknemers worden bovendien extra ontlast.

Onze inschatting: juist de gegevens die concerns het hardst nodig hebben voor Scope-3-doelen, kunnen zij vanaf 2027 niet meer afdwingen voor het CSRD-rapport. Zij krijgen ze eerder wanneer de leverancier er zelf voordeel van heeft. Daar zet Enablement in. Wat de Cap in detail toestaat, leggen wij uit in ons artikel Value-Chain-Cap: wat uw grootklant vanaf 2027 nog mag vragen; over de standaard zelf leest u meer in Van VSME naar VS-standaard.

Ook de gewijzigde richtlijn inzake zorgvuldigheidsplichten (CSDDD) beperkt verzoeken: van zakenpartners met minder dan 5.000 werknemers mag informatie alleen worden opgevraagd als deze niet op andere wijze kan worden verkregen (art. 8(2a)). De omzettingstermijn loopt tot 26.07.2028 (EUR-Lex, RL (EU) 2026/470; DLA Piper, 2026).

Zwitserland: NUFG-voorontwerp met ondersteuningsplicht

Op 01.04.2026 heeft de Bondsraad het voorontwerp van de NUFG in consultatie gegeven, als indirect tegenvoorstel op het Konzernverantwortungsinitiative 2.0. De consultatie liep van 02.04. tot 09.07.2026 (admin.ch, 02.04.2026). Volgens het toelichtend rapport zouden ongeveer 110 ondernemingen rapportageplichtig en ongeveer 30 zorgvuldigheidsplichtig zijn. Zakenpartners met minder dan 1.000 voltijdbanen mogen in beginsel alleen om branchegebruikelijke informatie worden gevraagd, gebaseerd op een door de Bondsraad aangewezen vrijwillige standaard (BJ, toelichtend rapport, 01.04.2026).

Nieuw is een ondersteuningsplicht: grote ondernemingen met zorgvuldigheidsplicht moeten kmo's in hun activiteitenketen passend ondersteunen, bijvoorbeeld met trainingen, financiële steun, online platforms, sjablonen en helpdesks. Indirect getroffen zouden 100.000 tot 120.000 ondernemingen zijn, waarvan 99 % kmo's (BJ, 01.04.2026). Dat beschrijft inhoudelijk wat hier Enablement heet. Het voorstel is omstreden; NZZ en Zürcher Handelskammer vinden het te vergaand. De boodschap is uiterlijk 27.11.2026 verschuldigd; op 08.11.2026 lag zij nog niet voor. Meer hierover in NUFG-ontwerp: wat er op kmo-toeleveranciers afkomt.

Standaarden en productregels

  • SBTi Corporate Net-Zero Standard V2.0: gepubliceerd op 11.06.2026, validaties vanaf 01.02.2027, verplicht voor alle nieuwe indieningen vanaf 01.02.2028. Toegestaan zijn onder meer doelen voor «Supplier Alignment» (SBTi, Transition Guide). Het NewClimate Institute bekritiseert dergelijke doelen als vaag gedefinieerd en empirisch nauwelijks onderbouwd (NewClimate, 06/2026).
  • GHG Protocol, herziening Scope 3: Het tussentijdse verslag van 31.03.2026 stelt voor om Scope 3-emissies per categorie naar datatype weer te geven, zodat primaire gegevens aantrekkelijker worden. Het is geen standaard en nog niet definitief (GHG Protocol, 31.03.2026).
  • PACT: gemeenschappelijke methodiek (V3, 30.04.2025) en uitwisselingsformaat voor Product Carbon Footprints; een sectorstandaard, geen wetgeving. Vanaf 2027 is het lidmaatschap ook buiten het WBCSD open, mkb-bedrijven betalen verlaagde tarieven (PACT, 19.10.2026).
  • CBAM: De definitieve fase loopt sinds 01.01.2026. Exploitanten buiten de EU uploaden hun ingebedde emissies in het register O3CI per installatie één keer en delen ze met alle importeurs (Commissie, Guidance No. 2, 14.08.2026). Goederen van Zwitserse oorsprong zijn uitgezonderd (SECO, CBAM).
18.03.2026

Omnibus I in werking getreden

in werking

Bron: RL (EU) 2026/470, Publicatieblad 26.02.2026

02.04.–09.07.2026

NUFG-voorontwerp in consultatie

voorgesteld

Bron: Bundesrat, BJ

11.06.2026

SBTi Net-Zero Standard V2.0 gepubliceerd

vrijwillige standaard

Bron: SBTi

24.09.2026

Vrijwillige standaard (VS) in werking

in werking

Bron: Gedel. VO (EU) 2026/1560, Publicatieblad 21.09.2026

tot 27.11.2026

NUFG-boodschap van de Bundesrat verschuldigd

in afwachting

Bron: stand 08.11.2026: niet aangenomen

01.01.2027

Value-Chain-Cap van toepassing

voor boekjaren vanaf deze datum besloten

Bron: Gedel. VO (EU) 2026/1560

19.03.2027

Omzettingstermijn Omnibus I (CSRD-deel)

nationale omzetting

Bron: RL (EU) 2026/470

01.02.2028

SBTi V2.0 verplicht voor nieuwe indieningen

vrijwillige standaard

Bron: SBTi, Transition Guide

26.07.2028

Omzettingstermijn CSDDD

nationale omzetting

Bron: RL (EU) 2026/470; van toepassing vanaf 26.07.2029

Juridische stand met datum, stand 08.11.2026. Gevulde punten: reeds ingetreden. Bronnen: EUR-Lex, EUR-Lex, BJ, SBTi, DLA Piper.

Wat werkt: eisen, in staat stellen, belonen

Het best onderbouwd is niet een afzonderlijk instrument, maar de combinatie. De bewijzen betreffen echter verbanden en zelfopgaven van de bedrijven.

  • Prikkels winnen het van louter training. Bij financiële prikkels verlagen leveranciers hun emissies met 52 % grotere kans dan met alleen training. Jaarlijkse gegevensverzameling over doelen gaat samen met 2,6 keer vaker wetenschappelijk onderbouwde doelen (ruim 23.000 bedrijven, ruim 340 inkopers; correlatie) (CDP/HSBC, 25.09.2024).
  • Betrekken loont. Bedrijven die leveranciers betrekken, hebben ongeveer 7 keer vaker een Scope-3-doel (CDP/BCG, 06/2024).
  • De drieklank. Salesforce combineert contractuele verplichtingen (Sustainability Exhibit sinds april 2021) met handleidingen en trainingen voor het mkb en met selectiecriteria (SBTi, casestudy Salesforce).
  • Prioriteren. Het GHG Protocol adviseert als vuistregel om gegevens op te vragen bij de top 80 % van de leveranciers naar emissies of inkoopvolume, in gestandaardiseerde formaten en vertrouwelijk (GHG Protocol, Supplier Engagement Guidance).
  • Leerpaden in plaats van formulieren. BMW heeft samen met Capgemini een enablementprogramma met modulaire leerpaden en coaching opgezet, voor ruim 1.200 personen uit inkoop en bij directe leveranciers (WEF, 03.05.2023).
  • Breedte en primaire gegevens. Bosch vroeg in 2025 meer dan 4.500 leveranciers om gegevens, ruim 3.200 maken die openbaar, meer dan de helft daarvan mkb. Primaire gegevens dekken volgens Bosch ongeveer 77 % van het inkoopvolume (2024; zelfopgave) (CDP, casestudy Bosch, 11.03.2026).
Vijf vertegenwoordigers van toeleveranciers zitten in een vergaderruimte, een moderator legt op een whiteboard een eenvoudig kringloopschema uit.
Symboolbeeld (AI-gegenereerd): In staat stellen begint vaak met een gezamenlijke workshop in plaats van met nog een vragenlijst.

Eén keer vastleggen, meermaals delen

Voor het mkb is de grootste hefboom dat dezelfde gegevens niet voor elke klant opnieuw hoeven te worden voorbereid. Daarvoor ontstaan gemeenschappelijke standaarden, die echter niet alles afdekken.

  • Bedrijfsgegevens: De VS levert voor het eerst een juridisch verankerde minimale gegevensset voor meerdere ontvangers. Banken en grootklanten vragen echter vaak meer (EFRAG, 12/2025). Slechts 7 % van de ondervraagde bankprofessionals acht de basismodule voldoende om fysieke klimaatrisico's te beoordelen (n=154) (Börsen-Zeitung, 01.10.2026).
  • Productgegevens: Volgens PACT zijn in 2025 meer dan 4 mln. PCF's berekend volgens de PACT-methodiek (PACT, 19.10.2026). In de automobielsector steeg het aantal actieve Catena-X-deelnemers volgens het netwerk van 95 (06/2025) naar 1.085 (09/2026); de onboarding daalde van 175 naar 15 dagen (Catena-X, 07.09.2026).
  • Regelgeving: Bij CBAM geldt in het register O3CI al «één keer uploaden, met alle importeurs delen» (Commissie, Guidance No. 2).

De drempels: parallelle netwerken en formaten, sterk uiteenlopende rijpheidsniveaus van leveranciers en onduidelijke kosten voor de aansluiting van mkb-bedrijven (niet onderbouwd). Daarbij komt het kartelrecht. De horizontale richtsnoeren van de EU staan databanken met algemene duurzaamheidsinformatie over leveranciers doorgaans toe, zolang niemand wordt verplicht tot aankoop of daarvan wordt weerhouden. Gevoelig zijn kosten, capaciteiten, hoeveelheden, klanten en plannen (Europese Commissie, horizontale richtsnoeren 2023). Een eigen richtlijn van de WEKO over duurzaamheidssamenwerking is niet onderbouwd (WEKO).

In de praktijk betekent dit: de leverancier moet kunnen beslissen welke klant welke gegevens ziet. Hoe dat bij ZEROvia werkt, laat Profiel en goedkeuring per klant zien; voor productgegevens zie Product-CO₂ (PCF) in het PACT-formaat.

De ongemakkelijke vraag: wie betaalt?

Bij geen van de door ons onderzochte bedrijfsprogramma's worden de totale kosten of de verdeling tussen kopers, sponsors en leveranciers gepubliceerd. Wie enablementprogramma's betaalt, is daarom niet onderbouwd. Bekend zijn enkele prijsmodellen:

  • EcoVadis: 52 % van de omzet is afkomstig van beoordeelde bedrijven, 48 % van kopers (volgens de aanbieder) (EcoVadis, ESMA-openbaarmaking).
  • CDP: Voor leveranciers die alleen via de toeleveringsketen worden benaderd, is het antwoorden gratis; vragen ook investeerders om informatie, dan wordt een administratieve vergoeding in rekening gebracht (CDP, Procurement Guide V4.1).
  • Siemens: Het Carbon Web Assessment is voor leveranciers gratis; tien uitnodigingen aan eigen leveranciers zijn gratis, daarna zijn ze betalend (volgens de aanbieder) (Siemens, Carbon Reduction @ Suppliers).

Onze inschatting: als uiteindelijk het mkb zelf betaalt om bevraagd te worden, is «enablement» slechts een nieuw etiket op een vragenlijst. Het Zwitserse voorontwerp noemt «financiële ondersteuning» uitdrukkelijk als mogelijke vorm van hulp (BJ, 01.04.2026). Deze vraag moeten ook aanbieders zoals wij zich laten welgevallen. Bij ZEROvia betaalt in het leveranciersprogramma Einkauf: CHF 6.900 per jaar inclusief vijf leveranciers, daarna CHF 390 per leverancier met gegevensgoedkeuring. Uitgenodigde leveranciers antwoorden gratis; wie daarnaast eigen modules gebruikt, bijvoorbeeld klimaatbalans of PCF, betaalt die zelf (ZEROvia, Prijzen, stand 08.11.2026).

Checklists voor beide kanten

Voor inkoop en duurzaamheid in het concern

  1. Het doel van elke aanvraag benoemen: CSRD-rapport, zorgvuldigheidsplicht, productrecht of leveranciersselectie.
  2. Vanaf boekjaar 2027 vragen die verder gaan dan de VS aanduiden en wijzen op het recht om te weigeren.
  3. Leveranciers prioriteren, bijvoorbeeld de bovenste 80 % naar emissies of volume.
  4. Standaardformaten accepteren: VS of VSME voor bedrijfsgegevens, PACT voor productgegevens.
  5. Enablement inplannen en budgetteren: training, sjablonen, helpdesk, prikkels bij gunning en in contracten.
  6. Gebruik en doorgifte van de gegevens contractueel regelen, zonder gevoelige concurrentiegegevens.

Voor Inkoop en grootklanten Datacampagnes

Voor mkb-leveranciers

  1. Vraag naar het doel en de grondslag van elke aanvraag. Daar hangt van af wat u moet leveren.
  2. Basisgegevens eenmalig vastleggen volgens de vrijwillige standaard, gelijk voor alle klanten.
  3. Beginnen met scope 1 en scope 2; dat dekt de cap bij broeikasgassen.
  4. Per klant beslissen wie welke gegevens ziet.
  5. Nagaan waar scope 3 of een PCF een voordeel oplevert, bijvoorbeeld bij aanbestedingen.
  6. De klant om ondersteuning vragen: training, sjablonen, kostenbijdrage.

Gratis Startanalyse Voor mkb-leveranciers

Hoe u een concrete klantaanvraag stap voor stap beantwoordt, leest u in Duurzaamheidsvragenlijst van de klant: zo antwoordt het mkb zonder specialistische afdeling.

Perspectief van de aanbieder

Wat ZEROvia aanbiedt

Dit gedeelte beschrijft ons eigen aanbod. Het is geen neutrale beoordeling en we vergelijken ons hier niet met andere aanbieders.

Wij begrijpen Sustainable Supplier Enablement zoals hierboven gedefinieerd en hebben het platform daarop in vijf stappen opgebouwd: Mogelijk maken (hulp in elke stap), Onderbouwen (klantaanvragen beantwoorden), Verbeteren (doelen en maatregelen), Inkopen (eigen leveranciers bevragen) en Verbinden (gevonden worden in het netwerk; gepland). Het idee erachter: het mkb legt één dataset vast en geeft die per klant goed, de inkoop ontvangt de goedgekeurde primaire gegevens als vaste versie, zonder rating.

Hoe wij omgaan met gegevens, hosting en AI, leest u onder Beveiliging en gegevens. Wat in ontwikkeling is, toont de roadmap.

Veelgestelde vragen

Wat is Sustainable Supplier Enablement?

Programma's waarmee inkopers hun leveranciers, vaak mkb-bedrijven, in staat stellen duurzaamheidsgegevens zoals CO₂-balansen zelf vast te leggen, eenmaal gestandaardiseerd te delen en reductiemaatregelen uit te voeren. Middelen zijn kennis, tools, datastandaarden en prikkels in plaats van alleen vragenlijsten. De term is niet genormeerd; SBTi en het GHG Protocol spreken van «supplier engagement» (SBTi, 07/2025).

Wat is het verschil met Supplier Engagement en ESG-ratings?

Ratings beoordelen leveranciers. Supplier Engagement richt zich op openbaarmaking en doelstellingen, bijvoorbeeld via CDP of de SBTi. Enablement begint eerder: de leverancier moet zelf betrouwbare gegevens kunnen genereren, meermaals kunnen gebruiken en daarna kunnen handelen. In de praktijk overlappen de benaderingen elkaar, zie Vier benaderingen vergeleken.

Moet een mkb-bedrijf zijn klant een CO₂-balans leveren?

Een directe wettelijke verplichting voor mkb-bedrijven bestaat noch in de EU noch in Zwitserland. Voor CSRD-doeleinden beperkt de Value-Chain-Cap vanaf boekjaar 2027 wat klanten mogen vragen. Contractuele en commerciële eisen, bijvoorbeeld in aanbestedingen, blijven mogelijk (EUR-Lex, RL (EU) 2026/470).

Welke gegevens mag een CSRD-onderneming vanaf 2027 opvragen?

Bij leveranciers met hoogstens 1.000 werknemers voor het CSRD-verslag alleen de als noodzakelijk gemarkeerde gegevens van de vrijwillige standaard (VS), bij broeikasgassen dus Scope 1 en Scope 2 locatiegebaseerd. Aanvullende vragen zijn toegestaan als vrijwillig verzoek met verwijzing naar het recht om te weigeren (EUR-Lex, Gel. Vo. (EU) 2026/1560; Europese Commissie, 06.05.2026).

Geldt de Value-Chain-Cap ook voor Zwitserse leveranciers?

De richtlijn beperkt de bescherming niet tot leveranciers in de EU, maar bevat ook geen uitdrukkelijke regel voor derde landen. In Zwitserland voorziet het NUFG-voorontwerp in een eigen bescherming voor zakenpartners met minder dan 1.000 fte. Het is nog niet vastgesteld (BJ, 01.04.2026).

Wat kost een CO₂-balans of een VSME-verslag?

Volgens een enquête van het CFS (2025, n=481) bedraagt de interne inspanning gemiddeld (mediaan) 40 uur voor micro- en kleine ondernemingen en 80 uur voor middelgrote ondernemingen. Volgens EFRAG hebben 49 % van de opstellers één tot drie weken nodig voor een VSME-verslag. De spreiding is groot (CFS Working Paper 735; EFRAG, 12/2025).

Wie betaalt voor enablement-programma's?

Dat wordt meestal niet openbaar gemaakt. Enkele modellen zijn bekend: bij EcoVadis komt volgens de aanbieder 52 % van de omzet van beoordeelde bedrijven; bij CDP antwoorden leveranciers die alleen via de toeleveringsketen worden benaderd kosteloos (EcoVadis; CDP, Procurement Guide V4.1).

Is het mededingingsrechtelijk toegestaan om leveranciersgegevens te delen?

Volgens de EU-richtsnoeren inzake horizontale samenwerking zijn databanken met algemene duurzaamheidsinformatie over leveranciers in de regel toegestaan, zolang niemand wordt verplicht tot aankoop of daarvan wordt weerhouden. Kosten, capaciteiten, hoeveelheden, klanten en plannen zijn gevoelig. Een eigen WEKO-richtlijn hierover is niet aangetoond (Europese Commissie, 2023; WEKO).

Twee wegen om te starten

U bent mkb-leverancier

Controleer in enkele minuten waar u staat en beantwoord klantvragen daarna eenmalig en onderbouwd. Free blijft duurzaam bestaan.

Start gratis (opent nieuw venster) Startanalyse

U bent verantwoordelijk voor Einkauf of duurzaamheid

Wij laten u zien hoe een datacampagne met uw mkb-leveranciers verloopt, van de uitnodiging tot de vrijgave.

Demo boeken Voor grootklanten

Bronnen

Alle links zijn geraadpleegd op 08.11.2026. Primaire bronnen staan eerst; gegevens van aanbieders zijn in de tekst als zodanig aangeduid.

Wetgeving en overheden

  1. EUR-Lex: Richtlijn (EU) 2026/470 (Omnibus I), 24.02.2026, PB 26.02.2026; HTML-versie
  2. Europese Commissie (DG FISMA): Additional explanatory information regarding the value chain cap, 06.05.2026
  3. EUR-Lex: Gedelegeerde Verordening (EU) 2026/1560 (Voluntary Standard), 03.07.2026, PB 21.09.2026
  4. De Bondsraad: Nieuwe wet voor duurzaam ondernemingsbestuur, 02.04.2026
  5. Federaal Bureau voor Justitie: Toelichtend rapport bij het voorontwerp NUFG, 01.04.2026
  6. Europese Commissie (DG TAXUD): CBAM Guidance No. 2: Quick guide for non-EU operators, 14.08.2026
  7. SECO: CO₂-grensheffenmechanisme (CBAM) van de EU, z.d.
  8. Europese Commissie: Richtsnoeren horizontale samenwerking 2023 (PDF), 2023
  9. WEKO: Mededingingsrechtelijke aanbevelingen en aanwijzingen, z.d.

Standaarden, initiatieven en netwerken

  1. CDP/BCG: Persbericht Scope 3 Upstream (26 keer hoger), 06/2024
  2. SBTi: Engaging Supply Chains on the Decarbonization Journey (Supplier Engagement Guidance) v1.1, 07/2025
  3. GHG Protocol: Supplier Engagement Guidance, z.d.
  4. CDP: Supply Chain Membership, z.d.
  5. CDP: Procurement and Category Manager Guide V4.1, z.d.
  6. EFRAG: VSME Market Acceptance Survey Report, 12/2025
  7. CDP: Supplier Engagement (oudere publicatie), z.d.
  8. CDP: Supply Chain Insights, z.d. (gegevens 2025)
  9. SBTi Services: Guide for Companies in the Transition to CNZS V2.0, 2026
  10. GHG Protocol: Scope 3 Standard Revisions Phase 1 Progress Update, 31.03.2026
  11. PACT: PACT opens its membership beyond WBCSD, 19.10.2026
  12. CDP/HSBC: Strengthening the Chain, 25.09.2024
  13. SBTi: Supplier Engagement Case Study Salesforce, z.d.
  14. WEF: Case Study BMW, 03.05.2023
  15. CDP: Casestudy Bosch, 11.03.2026
  16. Catena-X: State of the Network 2026, 07.09.2026

Studies en onderzoek

  1. CDP/BCG: Scope 3 Upstream: Big Challenges, Simple Remedies (PDF, hosting door derde), 06/2024
  2. Center for Financial Studies: Working Paper No. 735, 2025
  3. KfW: Persbericht Mittelstandspanel duurzaamheidskengetallen, 12.12.2024
  4. CleantechAlps: Praktijken, ambities en uitdagingen van Zwitserse mkb-bedrijven, 03/2026
  5. NewClimate Institute: The SBTi Corporate Net-Zero Standard v2.0, 06/2026

Bedrijven en aanbieders (eigen opgave)

  1. Coupa: Able to Enable: Supplier Enablement, 27.04.2023
  2. SAP: SAP Ariba Glossary, z.d.
  3. IntegrityNext: Top 5 Supply Chain Sustainability Trends 2026, 09.12.2025
  4. EcoVadis: ESG Ratings Disclosure (ESMA), z.d.
  5. EcoVadis: Carbon Action Manager, z.d.
  6. Schneider Electric: Sustainability Report 2025, 2026
  7. Siemens: Carbon Reduction @ Suppliers, z.d.

Media, verenigingen en advies

  1. Oliver Wyman: 3 Supplier Engagement Strategies for Sustainable Procurement, 24.02.2025
  2. Haufe Akademie: CSRD & EU-taxonomie 2026, 14.10.2026
  3. DLA Piper: CSDDD amendments under Omnibus I finalised, 2026
  4. NZZ: Ein Affront für die Wirtschaft (tegenvoorstel KVI), 2026
  5. Zürcher Handelskammer: Het tegenvoorstel gaat te ver, 2026
  6. Börsen-Zeitung: ESG-risico's verdelen de kredietpraktijk van de banken (ESG-Daten-Monitor 2026), 01.10.2026

Eigen bronnen van ZEROvia

  1. ZEROvia met FH Graubünden: Studie 2026, State of Procurement, 2026 (n=74, niet representatief)
  2. ZEROvia: Prijzen, stand 08.11.2026

Alle artikelen