{"id":4091,"date":"2026-07-14T09:12:26","date_gmt":"2026-07-14T09:12:26","guid":{"rendered":"https:\/\/zerovia.ch\/?p=4091"},"modified":"2026-07-14T09:12:29","modified_gmt":"2026-07-14T09:12:29","slug":"van-vsme-naar-vs-standard","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/zerovia.ch\/nl\/vom-vsme-zum-vs-standard\/","title":{"rendered":"Van VSME naar VS-standaard: de vrijwillige standaard waar niemand straks meer omheen kan"},"content":{"rendered":"

Wat betekent duurzaamheid voor een Zwitsers KMO?<\/h2>\n\n\n\n
<\/div>\n\n\n\n
Op 3 juli 2026 heeft de EU-Commissie de vrijwillige duurzaamheidsstandaard aangenomen als gedelegeerde wet. Hij oogt onschadelijk \u2013 \u201evrijwillig\u00bb. In werkelijkheid bepaalt hij welke ESG-gegevens een MKB in de toeleveringsketen nog moet verstrekken. Een analyse.<\/h6>\n\n\n\n

Wie die europ\u00e4ische ESG-Regulierung sinds de eerste CSRD-consultatie heeft gevolgd, heeft geleerd om aankondigingen te wantrouwen en naar de mechanica te kijken. 3 juli 2026 was zo'n dag waarop de mechanica belangrijker was dan de kop. De EU-Commissie heeft met de gedelegeerde handeling C(2026) 5011 definitief<\/em> De vrijwillige duurzaamheidsnorm voor bedrijven buiten de CSRD-plicht is aangenomen \u2013 de bindende versie van wat tot nu toe als VSME-aanbeveling door de markt circuleerde. In de professionele discussie heeft zich hiervoor snel het acroniem \u201eVS\u00bb (Voluntary Standard) ingeburgerd. Het eigenlijke nieuws staat niet in de titel: een \u201evrijwillige\u00bb norm wordt de bindende bovengrens voor al hetgeen grote klanten en banken van kleinere leveranciers mogen eisen.<\/p>\n\n\n\n

Dat klinkt als een technisch detail. Het is de reden waarom de VS relevanter wordt voor het midden- en kleinbedrijf dan de CSRD zelf in de komende 18 maanden. <\/p>\n\n\n\n

1. Waar de CSRD stopt \u2013 en wat Omnibus daaraan heeft veranderd<\/h3>\n\n\n\n
\n
\n

Die Corporate Sustainability Reporting Directive (CSRD)<\/strong> oor in de oorspronkelijke versie ontworpen voor ongeveer 50.000 bedrijven in de EU. Het vereist een gecontroleerd duurzaamheidsverslag volgens de ESRS<\/strong> (Europese Duurzaamheidsverslaggevingsstandaarden), inclusief dubbele materialiteitsanalyse en externe audit. Voor een groot, kapitaalmarktgericht bedrijf is dit veeleisend, maar te doen. Voor de klassieke middenstand was het vanaf het begin een stap te ver.<\/p>\n\n\n\n

Precies hier begint het Omnibus-I-Pakket<\/strong> De Commissie had dit voorgesteld op 26 februari 2025; de bijbehorende wijzigingsrichtlijn werd begin 2026 definitief goedgekeurd en trad in het voorjaar van 2026 in werking. Drie interventies zijn cruciaal voor het midden- en kleinbedrijf:<\/p>\n\n\n\n

Ten eerste het toepassingsgebied.<\/strong> De CSRD-verplichting geldt nu alleen nog voor bedrijven met meer dan 1.000 medewerkers<\/strong> en<\/em> over 450 miljoen euro omzet<\/strong>. Dit leidt tot een drastische vermindering van het aantal bedrijven dat verslag moet uitbrengen \u2013 volgens schattingen gaat het om een daling van ongeveer 80 %. Het grootste deel van het midden- en kleinbedrijf is daarmee formeel vrijgesteld van deze directe verplichting.<\/p>\n\n\n\n

Ten tweede de vereenvoudiging van de ESRS.<\/strong> De herziene normen verminderen het aantal gegevenspunten van ongeveer 1.073 tot ongeveer 320<\/strong> (voor zover materieel) \u2013 een daling van meer dan 70 %, bij de verplichte gegevenspunten meer dan 60 %. De dubbele materialiteit, ESRS 1 en 2 als verplicht raamwerk en E1 (klimaat) als gegevensruggengraat, blijven echter behouden. De CSRD wordt dus eenvoudiger, maar niet wezenlijk anders.<\/p>\n\n\n\n

Ten derde \u2013 en dit is de eigenlijke hefboom \u2013 de \u201ewaarderingsketenknip\u00bb.<\/strong> Een door de CSRD-wetgeving verplichte onderneming mag zakelijke partners met minder dan 1.000 werknemers<\/strong> niet langer vragen om duurzaamheidsinformatie die verder gaat dan de vrijwillige standaard. Een aanbeveling wordt zo wettelijk begrensd. De VS is niet langer slechts een aanbod voor het MKB \u2013 het is de juridische grens van wat er van hen mag worden ge\u00ebist.<\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n

Kritisch geanalyseerd<\/strong><\/p>\n\n\n\n

De dop beschermt tegen verplichte gegevensverzoeken buiten de VS \u2013 niet tegen vrijwillige. Grote klanten mogen nog steeds meer vragen, en veel MKB-bedrijven zullen om commerci\u00eble redenen leveren. Banken opereren soms ook buiten de waardeketenlogica via hun eigen wettelijke vereisten. \u201eAlle vereisten voldaan\u00bb is daarom preciezer dan \u201ealle gestandaardiseerde vereisten voldaan\u00bb.<\/p>\n\n\n\n

CSRD-verplichting eindigt \u2013 VS-standaard begint<\/h4>\n\n\n\n

<\/p>\n\n\n\n

\n
\n

VERPLICHT
CSRD<\/strong>
\u2265 1.000 medewerkers EN
450 miljoen euro omzet <\/p>\n\n\n\n

    \n
  • Volledige ESRS (~320 DP, indien van toepassing) <\/li>\n\n\n\n
  • Dubbele materialiteitsanalyse <\/li>\n\n\n\n
  • Externe controles (Assurance)<\/li>\n<\/ul>\n<\/div>\n\n\n\n
    \n

    VRIJWILLIG \u00b7 GECAPTEERD
    VS-standaard (Basis: VSME)<\/strong>
    Minder dan 1.000 werknemers
    buiten de CSRD-verplichting<\/p>\n\n\n\n

      \n
    • Basismodule B1\u2013B11 (Kern-KPI's)<\/li>\n\n\n\n
    • Uitgebreid C1\u2013C9 (op aanvraag)<\/li>\n\n\n\n
    • Geen dwingende essentialiteit, geen controleplicht<\/li>\n<\/ul>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n
      WAARDEKETEN CAP (Omnibus I)<\/h6>\n\n\n\n

      Een bedrijf dat onder de CSRD valt, mag van leveranciers die MKB zijn, niets verlangen dat verder gaat dan de VS-standaard.<\/p>\n\n\n\n

      Afb. 1 \u2014 Afbakening CSRD \u2194 VS-standaard. De Value Chain Cap maakt de vrijwillige norm een bindende bovengrens voor gegevensverzoeken langs de toeleveringsketen.<\/sub><\/p>\n\n\n\n

      2. Van VSME naar VS: de ontwikkeling van een \u201evrijwillige\u00bb norm met tanden<\/h3>\n\n\n\n

      De VS komt niet uit de lucht vallen. Zijn geschiedenis verklaart waarom hij zo krachtig is. EFRAG had de VSME<\/strong> \u2013 de \u201eVoluntary Sustainability Reporting Standard for non-listed SMEs\u00bb \u2013 in December 2024<\/strong> aan de Commissie overhandigd. Het was het pragmatische antwoord op een re\u00ebel probleem: KMO's werden geconfronteerd met een wildgroei aan individuele ESG-vragenlijsten van klanten en banken. De VSME moest deze wildgroei door een<\/em> gestandaardiseerde informatie vervangen.<\/p>\n\n\n\n

      In Juli 2025<\/strong> nam de Commissie de VSME over als Aanbeveling<\/strong>. Een aanbeveling in EU-recht is \u201esoft law\u00bb - niet bindend. Precies dat veranderde met Omnibus. De VSME veranderde van goed advies in een wettelijk verankerd referentiepunt voor de Value Chain Cap. En met de gedelegeerde wetgevingshandeling van 3 juli 2026<\/strong> verkrijgt deze versie nu bindende rechtskracht als gedelegeerde verordening \u2013 geen advies meer, maar toepasselijk recht.<\/p>\n\n\n\n

      De inhoudelijke structuur van de VSME blijft daarbij grotendeels behouden: een\u00a0Basismodule (B1-B11)<\/strong>\u00a0met de kerndata die waardeketenpartners het vaakst aanvragen - waaronder\u00a0THG-emissies Scope 1 en 2<\/strong>, Kenncijfers over het eigen personeel, energie en corruptiebestrijding. Hierop voortbouwend een\u00a0Uitgebreide module (C1\u2013C9)<\/strong>\u00a0voor de aanvullende gegevens die banken, investeerders en grootklanten typisch eisen bovenop. De basismodule is een voorwaarde voor de uitgebreide module.<\/p>\n\n\n\n

      De VS is geen \u201enieuwe\u00bb standaard, maar de VSME met juridische tanden. Inhoudelijk veranderen de openbaarmakingen nauwelijks; wat verandert, is de juridische status (aanbeveling \u2192 gedelegeerde verordening) en de functie (voorstel \u2192 wettelijke datalijn). Wie dat begrijpt, positioneert zich eerder correct dan de markt.<\/p>\n\n\n\n

      De belangrijkste verschillen: VSME (2024\/25) \u2192 VS (2026)
      <\/h3>\n\n\n\n